ODTUMİST-İSTANBUL ODTÜ MEZUNLARI DERNEĞİ

Eugene Onegin, Tchaikovsky, Teatro Dell’Opera Di Roma

5 Mart 2020

Gabriel Garcia Marquez’in “Kolera Günlerinde Aşk” isimli çok satan çok okunan çok ödüllü bir romanı vardır. Bizim hanımla Şubat ayında yaptığımız Roma seyahati o kitabın konusuna benzedi.

Bu defa bizim için “Coronavirus günlerinde Opera” oldu. Herkes koruma maskesi takmıştı. Marketlerde yiyecek kalmadı.

Vatikan müzesini iki tur gezdik. Sistine Şapelde uzun zaman geçirdik. Sonra biz ne yaptık, bunca kalabalık içinde bu kadar zaman nasıl zaman geçirdik diyerek kendimize kızdık.

Yakışıklı bencil çapkın Eugene Onegin ile saf genç kız Tatjana arasında geçen, Alexander Pushkin’in (1799-1837) aynı isimli şiir kitabından alınan, Çaykovski (1830-1893) bestesi muhteşem bir opera (1879) seyrettik. Yönetmen Robert Carsen’in 1997’de New York Metropolitan için yarattığı harika düzenleme ile tekrar bu defa ilk defa Roma Teatro dell’Opera’da bir hafta arka arkaya sahnelendi. New York Met sahnelenmesinden 23 yıl sonra hala modern ve çok etkileyici. Orkestra şefi James Conlon’un yönettiği muhteşem sahneleme eleştirmenler ve izleyiciler tarafından Roma operasında bir hafta boyunca hayranlıkla izlendi. Yönetmen Robert Carsen, 19. yüzyıl Rusya’sını, ülke yaşamını, sosyal ortamlarda dans etmeyi ve düelloların ritüelini, aristokrasinin görkemini sahneye çıkaran nostaljik bir çekiciliğe sahip gösteri yaparak bestecinin isteklerini karşılamış. Kadın avcısı Onegin için saf ve basit Tatjana’nın karşılıksız aşk hikayesi izleyiciyle etkileşime girer. Şair Lenskij, Olga’yı seviyor, ancak genç adam, en yakın arkadaşı Onegin ile yaptığı düelloda ölecek. Saf genç kız Tatjana’nın sevgisini reddeden Onegin, yıllar sonra, sevgiyi tekrar keşfettiğinde kadın şimdi aristokrat bir soylu ile evlenmiştir ve evliliğini bozmaz.

İmparatorluk Rusya’sının getiren zarif kostümleri, basit ama çok etkileyici geniş dekor, değerli bir dengede olmuş. Sıcak Rus sonbaharından mutluluk umudunun sarı ve turuncu sembolü arasında üç renkten karakterlerin sahnelerini ve yaşamlarını aydınlatan Jean Kalman’ın sahne ışıkları etkiliyor. Onegin ve Lenskij’in ürpertici düello sahnesi çok belirgin.

On dokuzuncu yüzyıl Petersburg’da asil bir sarayın zenginliğini ve soğuk beyaza sarılmış iki sevgili arasındaki ürpertici mektup yazışması ve sözlü diyaloğu takip ediyoruz.

Avusturyalı tenor Markus Werba, aşağılayıcı ve kibirli Onegin karakterine mutlak bürünmüş. Maria Bayankina, tatlı Tatjana’nın parlak ve kadın olarak evrimini yaşayan zor rolde güzel lirik harika bir ses. Yulia Matochkina (Olga), Saimir Pirgu (Lenskij), John Relyea (Prens Gremin) rollerini üstleniyorlar. Olağanüstü bir ortamın güzelliği, izleyicinin Tatiana’nın Onegin’e olan tutkusunu sorgulamasına izin veriyor.

21 Şubat 2020 Cuma akşamı Teatro Dell’Opera Di Roma sahnesinde Peter Ilyich Çaykovski’nin “Eugene Onegin” operasını birinci balkondan izledik. Ana kapılar saat 19: 00’da açıldı, içeri girdik, görevliler yardımı ile koltuklarımızı bulduk Opera’da politikacılar, bürokratlar, Roma toplumunun önemli iş adamları vardı. Orkestra çok büyüktü, mekanın akustiği harikaydı. Orada üç saatimizi nasıl geçirdiğimizi bilmiyoruz.

Tek ara verildi. Fuaye yüksek tavanlı büyük bir mekandı. Opera dükkanı satışa açıktı, opera hakkında akla gelebilecek her şeyi satıyorlardı. CD, DVD, kitap, hediyelik eşya, aradığınız ne varsa.

Çok büyük sahnede, basit bir dekor, harika kostümler, harika kast, harika akustik, ayrı bir rol oynayan koro elemanları ile çok farklıydı. Opera bitti, çevrede yakın hiç büyük otopark yeri yoktu. Roma Opera binası 1880 yılında inşa edilmiş. Siyah takım elbise giyen tüm Romalı iş adamları, siyasetçiler, güzel bayanlar hepimiz yakındaki Republic Metro istasyonuna gittik ve saat 23: 00’den sonra metro ile evlerimize dağıldık.

Roma gezisi bitti, sonra yurda döndük. Yolda, havalimanlarında hep maske taktık. Coronavirüs İtalya’da çok etkili oldu. Soğuk algınlığı görüntüsünde başlıyor arkası zatürre oluyor. Yaşlılar ve çocukları çok etkiliyor. Coronavirus için henüz aşı yok, koruyucu iyileştirici ilaç yok. Maske takın, ellerinizi sık sık yıkayın, öpüşmeyin, el sıkmayın. Kalabalık kapalı mekanlardan kaçın, uçakta önlerde koridorda oturun, toplu taşıma araçlarında kalma sürenizi en aza indirin, bağışıklık sisteminizi güçlü tutun, şaka maka “kelle paça” çorbası için, kahvaltıda yumurta yiyin.

 

Roma, 25 Şubat 2020

Haluk Direskeneli

Last modified: 6 Mart 2020